Poster Schiphol 1928

Schiphol geillustreerde gids 1932

Poster voor Nationale Jeugdluchtvaartdag 1935

Poster Schiphol 1937

 

Schiphol 1916-1930, the early years

Sinds 1916, in het midden van de Eerste Wereldoorlog, landen er vliegtuigen op Schiphol. In het eerste jaar was het een simpel militair vliegkamp, nu is Schiphol een Internationale luchthaven van allure.

De Luchtvaartafdeling van het Nederlandse leger (LVA) koos begin maart 1916 het polderland achter het fort Schiphol uit als militair viiegkamp binnen de stelling Amsterdam.

 

Een jaar later werd het terrein ingericht als vliegveld en in 1918 waren er de kistjes van het eerste uur: de spijkers, Fokkers en Farmans. Enkele jaren later-begin 1920 - besloot de KLM Schiphol tot basis voor haar luchtdiensten te nemen.

In 1920 ging de KLM-dienst op Londen van start. Nog datzelfde jaar werd als eigen verkeersvliegtuig de Fokker FII in gebruik genomen. Dat betekende dat de warmwaterstoof, die de passagiers in de omgebouwde bommenwerpers als de DH-9 meekregen, niet langer nodig was want de FII beschikte over een gesloten cabine.

Op de grond ging het allemaal simpel toe: in één loods waren alle activiteiten zoals de afhandeling van passagiers, het opslaan van de vracht en een man of zes personeel onder aanvoering van stationschef Jan Dellaert, ondergebracht. Bovendien bood de loods onderdak aan het vliegtuig dat daar 's nachts stond.
De toegangsweg naar Schiphol was smal en bij de minste regenval zeer modderig. Het vliegveld zelf had vaak veel van een modderpoel. Soms werd er dan ook gesproken over het 'moeras Schiphol'. Franse piloten spraken nadat een van hun Farman Goliath-vliegtuigen ver in de modder was weggezakt van 'Schiphol-les-Bains': de badplaats Schiphol.

Dat bleef zo tot in het midden van de jaren twintig. Het luchtverkeer groeide snel en ook buitenlandse luchtvaartmaat-schappijen zoals lmperial Airways, Deutsche Lufthansa en de sabena onderhielden lijndiensten op de amsterdamse luchthaven.

Maar de organisatie op de grond en de technische outillage bleven achter bij de groei van het luchtverkeer. In 1926 veranderde dat: de gemeente Amsterdam trok het beheer van de luchthaven naar zich toe. Met voortvarendheid kwamen verbeteringen tot stand: Schiphol begon op een echte luchthaven te lijken. De voormalige KLM-stationschef Jan Dellaert kreeg in die dagen de functie van havenmeester van de burgerluchtvaart. In de jaren, die zouden komen, groeide hij uit tot de man die Schiphol maakte tot wat het nu is.

In 1928 kwam een stationsgebouw voor de afhandeling van passagiers en bagage gereed.

May 17th, 1920, KLM's first scheduled flight on arrival from London at Amsterdam Schiphol Airport. KLM and Schiphol have become household names firmly linked in everyone's minds throughout the world

Eight passengers for Londen. This means three extra aircrafts!

De Havilland DH-9 at Schiphol airport, 1920

Schiphol 1924: Fokker shakes hands with Van der Hoop. The departure of the first flight to Batavia is about to take place

Short impression of the arrival of a Fokker F.VII with mail at Schiphol Airport in 1927

This flight over Holland begins at april 4 1927 at Schiphol Airport. We see a Fokker F.VII landing and after that we fly with this machine over the Dutch landscape, tulipfields and cities

Very early in the morning of september 12 1929, KLM opened the 14 day trialservice to Batavia. Second from the left Iwan Smirnoff, most right Albert Plesman

Een mooie dag op Schiphol met de Fokker F-VIII PH-AEG, 1929

The crew of the Pelican listening to the many speeches on Schiphol, after their difficult but save landing

Parmentier and Moll

The Stork (Uiver) back at Schiphol

Parmentier speeches at the day of the return in Amsterdam

Fleetshow at Schiphol

In august 1937 the Polygoon moviejournal took the audience on a tour high over the Netherlands and visited some airfields starting from Schiphol

 


1931-1940, time of the great flights

In de jaren dertig werd dit stationsgebouw tot twee keer toe uitgebreid. In de periode van 1920 tot 1930 groeide de hangaroppervlakte maar liefst van 500 vierkante meter tot ruim 21.000 vierkante meter.
Dat was mede het gevolg van het feit dat de viiegtuigen groter waren geworden.

Een stelsel van verharde start- en landingsbanen kwam in 1938 tot stand. In Europa was alleen de luchthaven Stockholm Schiphol daarmee voorgegaan.

In 1938 werkten er op Schiphol zo'n 1600 mensen bij rond 25 instellingen en bedrijven. Een luchtvaartdorp, waar zo'n beetje iedereen elkaar nog wel kende.

Ook waren er toen plannen bij de regering om de burgerluchtvaart te verplaatsen naar Leiderdorp, waar een nieuwe nationale luchthaven zou moeten worden aangelegd. Daartegen rees een krachtig protest. Ook al omdat de Tweede Wereldoorlog uitbrak kwam van het plan niets terecht.

Fokker F.XII starting engines

Schiphol tower

Startsignal from the controller at Schiphol tower

The last farewell before leaving to the East

Schiphol 1931

KLM Fokker F.XII refuelling at Schiphol, 1930

1936

 

1940 vlak voor de verwoesting

 

Schiphol 1931, lunch in the restaurant before departure

KLM memorial statue remembering the first weekly service to the Dutch East Indies

 

Hotel Schiphol aan de Schipholdijk in 1930. Het restaurant anex hotel werd in augustus 1921 geopend en betekende een forse verbetering van de faciliteiten op Schiphol. De reizigers en het vliegpersoneel konden daar overnachten. Het hotel was van hout, omdat de dijk geen stenen gebouw kon dragen

 

1934, Eindelijk was het betonnen platform breder gemaakt en in de grote hangaars was de Fokker fabriek gevestigd. Op de foto is het pontje zichtbaar. Via Amstelveen was Schiphol hierdoor bereikbaar

Augustus 1934, click to enlarge

 

Augustus 1934, click to enlarge

Schiphol 1936

 

DC2 at Schiphol airport, 1934

 

Het bezoekersterras. Hier konden de bezoekers de landende en de vertrekkende vliegtuigen spotten. De toegang was 10 centen

Luchtfoto van Schiphol uit 1938. De foto werd door lt. Ruygrok van de BomVa (Bombardeer Vliegtuig Afdelingen) genomen

 

Replica of the pre-war Schiphol building at Lelystad airport

 

Replica of the pre-war Schiphol building at Lelystad airport

 

1940-1945, destroyed

Tijdens de Tweede Wereldoorlog restte van Schiphol nog slechts een puinhoop. Al in mei 1940 werd een bombardement door Duitse vliegtuigen uitgevoerd, waarbij flinke schade werd aangericht.

Tijdens de Duitse bezetting werd de luchthaven door de Luftwaffe gebruikt, onder andere als uitvalsbasis voor de Slag om Engeland. Engelse en Amerikaanse bommenwerpers vielen met de regelmaat van de klok de luchthaven aan.

In het najaar van 1944 werden bovendien alle gebouwen opgeblazen, evenals trouwens het platform en de startbanen.

Begin mei 1945 dropten 200 Amerikaanse vliegtuigen (voor het grootste deel B-17 Viiegende Forten) duizenden voedselpakketten op Schiphol voor de hongerende bevolking van westelijk Nederland.

Hangar B

 

 

 

 

 

 

 

 


1945-1967 Rebuilding

Na de bevrijding herrees Schiphol in hoog tempo. Op 20 mei kon het eerste vliegtuig landen, tussen de bomkraters door. Het eerste verkeersvliegtuig, een DC-3 van de Zweedse maatschappij ABA, landde al weer op 8 juli 1945. Een houten keet functioneerde als stationsgebouw, later aangevuld met nog tal van houten barakken.

De ministerraad wees Schiphol in oktober 1945 officieel aan als centrale luchthaven van Nederland.

 

De ontwikkeling van de luchthaven verliep na de oorlog buitengewoon snel. Het nieuwe, in 1949 gereed gekomen stationsgebouw moest tot drie keer toe worden uitgebreid.

Er was toen genoeg om zes miljoen passagiers per jaar te kunnen verwerken. Ook was er een zeer grote, kolomvrije vrachtloods.

 

Schiphol na de bevrijding, douglassen en houten barakken

Douglas DC-4 at Schiphol, 1945

Douglas DC-4 Skymaster finals at Schiphol, 1945

Luchtreizigers hadden het vlak na de oorlog niet comfortabel, 1946

Na de oorlog zat de verkeersleiding op Schiphol in deze houten verkeerstoren. In 1950 werd de toren vervangen door een nieuw modern torengebouw

Schiphol 1946, lots of Dakota's were used in these years

Temporary arrivalbuilding at Schiphol, 1946

Schiphol 1948

First Constellation at Schiphol, 1946

'De Connie' die eind jaren 1940 in dienst werd genomen, was het eerste KLM vliegtuig met een drukcabine

Schiphol 1950

Schiphol 1950

Aankomsthal van het oude Schiphol, 1954

Schiphol Oost, 1955

Tax-free shop van het oude Schiphol

1960, arrival at Schiphol

Passenger arriving at Schiphol, 1962


1967-present, a new Schiphol

Sinds het begin van de jaren zeventig is aandacht besteed aan vermindering van de geluidshinder op Schiphol.
Zo is het gebruik van Schiphol in de nachtelijke uren sterk beperkt.

Met ingang van 1 januari 1988 mogen de rumoerigste straalverkeersvlieg-tuigen (zoals de DC-8 en de Boeing 707) niet meer op de luchthaven komen tenzij ontheffing is verleend. Daarvoor gelden echter stringente voorwaarden.

Schiphol stond overigens eind jaren tachtig voor een nieuwe krachttoer. Want om tot de belangrijkste luchthavens van Europa te blijven behoren moest bijna een miljard gulden moeten worden geïnvesteerd.

 

Deze enorme uitbreiding was in 1992 gereed en wordt kort daarna gevolgd door de discussie en de plannen voor een vijfde start- en landingsbaan.

In 2003 werd deze zogeheten vijfde baan geopend, die na een prijsvraag de Polderbaan werd genoemd. Deze baan (feitelijk de zesde baan, want de kleine baan van Schiphol-Oost wordt niet meegeteld) ligt ten westen van de Zwanenburgbaan, vrijwel parallel hieraan.

Hij bleek bij oplevering voor de verkeersleiding te ver van de verkeerstoren te liggen, waardoor het noodzakelijk was een tweede verkeerstoren te bouwen in de buurt van de nieuwe baan.

Schiphol bleef ook daarna uitbreiden, hoewel ten tijde van de oliecrisis (1973/1974) met als gevoig een Internationale economische crisis de groei van het luchtverkeer stagneerde.

In 1984 werd begonnen met een omvangrijk moderniserings
programma voor het pierenstelsel van de luchthaven.

In 1967 opent Koningin Juliana het nieuwe Schiphol, noordwestelijk van het oude veld.

Uitleg nieuwe plannen voor Schiphol door Jan Dellaert

Opening van het nieuwe Schiphol door Koningin Juliana, 1967

Satellitephoto from Schiphol before the construction of the 5th runway, 1991


Start- en landingsbanen

Schiphol beschikt over de volgende start- en landingsbanen:

18L - 36R (Aalsmeerbaan, 3400 meter)
18C - 36C (Zwanenburgbaan, 3300 m)
18R - 36L (Polderbaan, 3800 m)
09 - 27 (Buitenveldertbaan, 3450 m)
06 - 24 (Kaagbaan, 3490 m)
04 - 22 (Oostbaan, 2015 m, alleen voor kleinere vliegtuigen)

 

 

De verkeerstorens van Schiphol Airport, van elkaar verwijderd op 3 km afstand. De nieuwe verkeerstoren van Schiphol werd in 1991 door de toenmalige koningin Juliana in bedrijf gesteld. De toren is meer dan 100 meter hoog

Schiphol, the new and the old tower